Tòca-Maneta 71 – Conte de l’en dejós

Undertale Banner

Chaspaires de maneta, picanhaires de botons, balhaires de jòia a stick e esportius de canapè, adiussiatz !

Esiti dempuèi bravament de temps a vos far una cronica sus un jòc que sabi pas – e soi pas lo sol dins aquel cas – per qual costat agafar, tant sèm sus la talvèra, mai benlèu al delai, de las acostumas fin finala ronronantas del mèdia videoludic.

Aquel jòc se ditz Undertale. N’ai ausit parlar, coma plan de monde, pel boca a aurelha e una prensa especializada ditirambica al seu subjècte e m’a rebutat d’en primièr, coma plan de monde, per son costat graficament afrós, i a pas d’autre mot. Farlabicada a la man, l’estetica de Undertale es de còps quitament pièger que çò que se fasiá del temps del 8-bit (entre 80 e 90, amb per exemple la primièra Nintendo, la Master System o l’Atari), mentre qu’es sortit pel primièr còp… en 2015. Disi pel primièr còp que amb son succès considerable e son pés mai que leugièr (forçadament…) Undertale tornèt sortir sus totes los supòrts possibles. Amb totjorn lo meteis succès.

Es clar doncas que son pas los grafismes l’interès pregond del jòc, qu’es en mai d’aquò plan cortet. Qué alara ? Es çò qu’anam ensajar de comprene amassa, e disi pas que i arribarem, atencion OVNI.

Undertale press X

Aquí lo costat trufandièr : ai evidentament degut quichar un primièr còp sus « X » per legir aquel messatge…

Undertale es l’istòria d’un drollet que cabussa del nòstre monde dins lo monde d’en dejós, poblat pels mostres que son ara en guèrra amb los umans. Es reculhit per Tauriel, una brava mostressa afectuosa (un pauc tròp de còps) que li ensenherà doas o tres causas sus son monde abans que lo drollet (sens nom) la laisse per ensajar de tornar a la susfàcia, dins son monde a el. Evidentament, pas res se passarà coma previst.

Undertale pet Doggo

E un combat plan menat, un !

En camin, lo drollet encontrarà de mostres, d’estatjants d’aquel reialme de l’en dejós, amistoses o pas. Per èsser mai precís, lo fach que sián amistoses o non dependrà de vos e de cossí decidiretz de los tractar. La caracteristica principala d’Undertale, en defòra de son estetica particulara es un sistèma de combat… particular tanben. Cada rencontre amb un mostre dobrirà una interfàcia de combat que menarà pas forçadament a un combat per de bon, mas que menarà sistematicament a un biais de minijòc d’adreça, diferent a cada còpPerque cada mostre del jòc es diferent, a d’accions diferentas e es possible de totes los desfar de biais diferent. Aital, se pòt discutir, dialogar, galejar, flatar, fringar quitament e una o mai d’una d’aquelas accions podrà (con)véncer lo mostre encontrat, vos en podretz quitament far d’amics ! Es tanben possible de far mòstra d’una violéncia freda e sistematica e de tuar totes los mostres quitament los que se defendon pas, mas vos dobtatz plan que tot aquò se pagarà. E a l’opausat es possible d’acabar lo jòc sens aver fach rajar la sang.

Undertale malsan

MALSAN, ai dich !

Cada accion pòt doncas aver de consequéncias, bonas o marridas, fins a ne cambiar la fin del jòc… e fins a ne cambiar las partidas d’aprèp ! Undertale per aquò pren a revèrs de mecanicas de RPG tradicionalas, se’n trufa amb un plaser bèl assumit e quitament clamat mantuns còps dins las espetadas frequentas del quatren mur. De metaficcion que pren en compte las accions passadas e jutja los jogaires, Undertale ne ven lèu un metajòc qu’ensaja de comprene las mecanicas de d’unes videojòcs « tradicionals », los dissèca a còr obèrt e de còps los jutja, lors clichès, lors incoeréncias, lors problèmas d’identitat…

Parodic en aparéncia, Undertale conta plan de causas intelligentas en sos-man, bolèga, truca e esmòu lo jogaire, emportat dins una mena de folia de còps absurda e salpicada d’umor british, de còps pregondament malsana, a un punt rarament atench per un videojòc. Dins totes los cases aquel jòc que s’afranquís de convenéncias, fargat per un tipe tot sol, amb per soleta e pasmens eslonhada referéncia lo mitic EarthBound pòt pas daissar degun indiferent.

Ieu, per exemple, me daissèt pas indiferent. Soi plan incapable de vos dire çò que n’ai pensat, çò que m’a provocat, mas m’a pas daissat indiferent.

Sus aquò vos daissi, que me cal anar far de… causas. Amb… de mostres.

Undertale Game showEvaluacion Undertale

Tòca-Maneta 68 – Zelda Breç of the Oai (Episòdi 2)

Breath of the Wild Banner

Chaspaires de maneta, picanhaires de botons, balhaires de jòia a stick e esportius de canapè, adiussiatz !

Dins los episòdis precedents, nòstre eròi gahusenc, butit per de sornas rasons economicas (fasiá de longa d’apostròfes a sa banquièra, chafrada Elodia, sens qu’òm posquèsse saber s’èra plan la vertat) s’èra trobat, plen de rancòr, de fàstic e de frenesia, a parlar d’un jòc sens i aver jogat. E qual jòc ! Pensatz un pauc : Zelda Breath of the Wild ! Sentiam tota l’espèra del gahús manhac, que se languissiá de pausar sas àrpias peludas sul Buf del Salvatjum. Dins l’espèra d’aquel jorn desirat, lo gahús gahussèt, portat pel trin-tran monotòne dels Tòca-Maneta costumièrs, cronica de fons de jòcs de còps pas brica marrits jol cobèrt d’un bricon d’umor, mas amb totjorn aquela lagrema que ponchejava al canton d’un uèlh clavelat sul lugran longanh. E puèi pas res pus. Lo void. Lo silenci. Lo nonres. L’abséncia de cronica videojòc en occitan. La maneta, venguda fantaumatica, tocava pas mai, aquí ont, ièr, chaspava, picanhava, paupinhava. Mas qué s’es passat tot aquel temps que semblèt una eternitat al monde orfanèls de lor papà gahús, pas lo grop de punk, l’autre ? Cossí, « èra pas tant long qu’aquò » ? Mas a ieu me semblèt una infinitat ! O benlèu es per çò qu’èri perdut dins las nívols d’Hyrule…

Prodiges ZBOTW

Los prodigis, fial conductor de l’istòria, vos permetan de comprene melhor cada raça del jòc.

E òc, per çò que aqueste còp i es, i ai jogat a aqueste darrièr Zelda ! Elodia-ma-banquièra me consentiguèt un prèst ridicul que los interesses sufirián per fargar un open world de l’ostal, me soi crompat la Switch, me soi crompat Zelda e ai evidentament oblidat l’existéncia del monde exterior mas a un moment ai una bona rason, qu’èri lo sol en capacitat d’eliminar l’afrós Macrondorf, que fasiá pesar sul reialme d’Hyrule sa doctrina post-liberala apocaliptica, sens respècte pels diferents pòples de las contradas, lo sospèchi quitament de qualques delictes de faciès e de qualquas reconduccions a las frontièras Gerudos. Em, perdon, crèsi que me soi emportat.

Sanctuari ZBOTW

Los sanctuaris forman una bona part del contengut de Zelda BOTW…

En mai al moment qu’escrivi aquelas linhas, ai pas acabat lo jòc, en tot cas ai pas vençut lo grand missant, me susprèni a recuolar aquel encontre fatidic que sabi que ganharai, benlèu en causa d’aquò d’alhors. Es que i a tant a far ! Rapèli que quasiment tre la debuta vos es donada la possibilitat de « ganhar » lo jòc, de sautar tota una part de scenario trocejat per arribar directament al combat final. Mas coma es complicat e qu’es evidentament pas aquí qu’es l’interès del jòc, ai fach coma 99,99% dels jogaires : ai percorregut tot lo país d’Hyrule avant de m’enfrentar, cargat coma una muòla jos esteroids, a aquel famós castèl central, teatre de la darrièra e mai importanta batèsta.

Menu ZBOTW

…tant coma la cosina, la quista d’ingredients…

Aprèp i aver jogat, comprèni melhor çò que ne disián los critics a sa sortida, sul fach que ZBOTW èra en capacitat de rebatre las cartas dels jòcs en monde dobèrt (open world), de mai en mai frequents e demandats pel public, mas qu’acaban per totes se semblar. En defòra del suènh menimós aportat a d’environaments variats, logics geograficament e geologicament (per un monde fantastic s’enten), la vastor impressionanta de l’ensemble contrabalançada per un sentiment de proximitat permanent (d’ont que siam vesèm tot, mas d’aquí a i anar es una autra causa), çò que truca, l’escomesa la mai capitada, çò qu’es pas estat jamai vist, es lo refús de la paur del void. M’expliqui : dins la majoritat dels videojòcs dobèrts, amb un univèrs d’explorar mai o mens liurament, lo jogaire es sovent enfrentat a d’ « emplenatge », de pichonas causas esparpalhadas per reténer son atencion, li far passar de temps, e aquel emplenatge es de còps tant regular e sistematic qu’acaba per donar un costat artificial al jòc e a son univèrs. Dins Zelda, non. De còps, l’environament es void, pas de quèstas, pas d’objèctes, pas de punt d’interès en defòra de l’environament meteis. De contemplacion blosa. D’exploracion sens tòca. En dos mots : lo fremiment de l’aventura. Lo vertadièr. E en permanéncia. E en mai d’aquò i a un refús de l’espectacular qu’es plan dins l’aire del temps. I a pas de scenario tarabiscotat, sèm pas negats jos l’ombra de las nautas montanhas que se pòt anar vertadièrament pertot, i a pas de suspresa en defòra del pichon sarrament de còr a la descobèrta, passat un recobde de caminòl, d’un paisatge miraudiós sus un calabrun de mar, d’un vilatjon tipic a escala umana, d’un bòsc plan bòsc, amb sa feràmia e sos campairòls de culhir, d’un tropèl de cavals que paisson sus la pradariá verdejanta, de las roinas d’un temple oblidat, ara ganhat per la vegetacion que pertot senhoreja… Tant d’imatges que marcan lo jogaire e se pòdon pas qu’imperfiechament descriure a aquel qu’o a pas viscut.

Un monde feng-shui, bastit amb rigor, umilitat e una benvolença totala.

Enciclopedia ZBOTW

…o encara plan d’a costats, coma aquí lo fach d’enriquesir l’enciclopedia del jòc.

Novator per sa proposicion d’un monde « natural » que defugís los artificis, Breath Of The Wild l’es tanben en tant que Zelda. Los amators de la seria son acostumats a una arquitectura tipica de cada jòc Zelda : un encadenament progressiu de zònas d’exploracion mai o mens dobèrtas e de « donjons » clafits d’enigmas amb un « boss » a la fin, un equipament de recuperar per poder avançar un pauc mai, e aital fins a la fin e lo « boss » final. Tot es sistematicament espetat a la bomba (mas amb feng-shui, coma disiái) dins BOTW : avètz tot l’equipament que n’auretz besonh a la fin del didacticial, podètz anar pertot tre la debuta, sens cap constrencha, e i a pas mai de donjons. Son remplaçats per un centenat de sanctuaris, ont cal far parièr foncionar las cervèlas mas sus un temps mai redusit, e 4, pas mai, « creaturas divinas » ligadas a la quèsta principala. Es susprenent, a la debuta, per un afogat istoric de Zelda, mas coma tot es menat amb fòrça doçor, la temptacion de cabussar lo cap primièr dins aquel país de sòmis se farà inevitablament mai fòrta.

Question que pòdi pas m’empachar de me pausar aprèp de centenats d’ora a percórrer ZBOTW : aprèp aquò, de qu’es l’avenidor de la seria Zelda ? Qué pòdon far de mai ? Es qu’es possible solament d’anar mai luènh ? E seretz d’acòrdi amb ieu per dire que quora òm se pausa de talas questions, es puslèu bon signe pel jòc qu’avèm entre las mans !

Sus aquò vos daissi, coma ai dich me cal partir n’acabar per de bon amb aquel malaprés de Ganondorf e… o alara tòrni sus la platja, qu’èri pas anat fins a aquela illa… o al vilatge de Cocoricò, me sembla que soi pas dintrat dins aquela bauma que se vesiá d’en naut… mas es que soi plan segur d’èsser anat al pus fons del bòsc a costat del flume… e aquel tèrme, i ai pas pojat ?…

Zelda Breath of the Wild Evaluacion ZBOTW

Tòca-Maneta 65 – Fantasiá Finala

Chaspaires de maneta, picanhaires de botons, balhaires de jòia a stick e esportius de canapè, adiussiatz !

Lo videojòc es sovent un afar de seria, de seguida, de continuitat. Es malaisit d’alhors de destriar lo perqué e lo coma dins aquela tendéncia a far de seguidas, de seguidas de seguidas ad lib, quite a n’arribar a tota una tièra impressionanta d’opusses, al pès economic comolat que fariá pallejar un productor hollywoodian de blockbusters.

Prenèm la seria Final Fantasy, a l’azard. O pas a l’azard, vist qu’es precisament d’aquela que vos voliái parlar, mai que mai en abordant son darrièr numero en data, lo 15. E òc, ja 15 Final Fantasy ja sortits, sens comptar una molonada d’embrancaments divèrses, spin-offs, cross-overs e caforcas de tota borra, e mai o mens 30 ans an passat dempuèi la sortida del tot primièr. Una longevitat impressionanta, qu’es proporcionala a la reputacion de la seria e a l’estrambòrd provocat dins sa larga comunautat d’afogats tre qu’una novèla aventura es prepausada.

Aquò comença plan…

E Final Fantasy es un bon exemple d’aquela especificitat videoludica a far de serias… que ne son pas. Perque los ligams entre un jòc FF e l’autre son tèunes de còps que i a : istòrias desparièras, personatges desparièrs, univèrses desparièrs. Çò de comun es lo tipe de jòc, un RPG a la japonesa al « torn per torn » e la basa scenaristica, que se passan totes dins un monde ont la magia existís e se pòt emplegar, en parallèl de la tecnologia. Assistirem sovent, doncas, a aquela oposicion plan frequenta dins la produccion culturala japonesa dels sègles 20-21, entre la natura e la l’industrializacion, l’òme e son environament.

La sagà Final Fantasy faguèt pas que montar en gamma, en experiéncia de jòc, fins al seu numèro 7, qu’es encara considerat per plan de monde coma lo melhor de totes, mai benlèu lo melhor jòc video tot cort. Vòl dire que per n’arribar aquí al 15, la seria a baissat, de biais irregular, o puslèu que foguèt dins l’incapacitat de prepausar un jòc tant apregondit, esteticament, scenaristicament e ludicament. Tant val dire que l’espèra sus aquel numèro es bèla, tant plan coma entretenguda per la comunicacion e las anóncias qu’acompanhèron sa sortida. Alara, es que val lo còp ?

La modelizacion de la mangiscla es d’un nivèl pro naut. E dona talent !

Primièra responsa parciala : òc. FF15 es remirable, amb una pata grafica e de paisatges esbleugissents, de modelizacions capitadas, un novèl sistèma de combat, mai dinamic (exit doncas lo torn per torn). La noveltat plan venguda d’aquel jòc es de prepausar, pel primièr còp de la seria, un monde obèrt, que lo prince Noctis, lo eròi, deu percórrer en companhiá de sos tres amics al guidon d’una vertadièra e pimponabla Audi A8 frucha d’un susprenent partenariat. De rotas longas, de motels pauc poblats, d’èrms, de pradas, de pausas per campar, far la cosina e dormir a la serena a l’entorn d’un fuòc en se contant de conariás, i a un ambient road-trip a l’americana plan capitat e agradiu dins aquela primièra partida. Dins aquela primièra partida, i a tanben de que s’ocupar, entre la caça als mostres en mòde « caçaire de primas », la pesca (una plan bona e realista simulacion), las barruteladas sus l’esquina d’un Chocobo, una galina-canarí giganta, las quistas de complir pels uns e pels autres, a l’azard dels rencontres, las sesilhas de fòtos, e tot un fum de causas que vènon assaborar l’immersion e l’experiéncia de jòc… Dins la primièra partida.

Lo mini-jòc de pesca es francament plan fach, amb de bonas sensacions.

E òc, perque es un pauc aquò lo problèma, lo jòc es copat, en doas parts mal equilibradas : aquela primièra, liura, ont òm evoluís a son ritme, e una segonda, lineària, ont cal bombar dins un tren per arribar dins la vila del grand missant e li petar lo morre definitivament. M’avètz comprés : Final Fantasy nos ofrís primièr una libertat per la nos tirar aprèp de detzenas d’oras de jòc. E es mancat, clarament : ja qu’es pas justificat scenaristicament, l’experiéncia provesida per aquesta segonda part es mens marcada, se reten pas, e nos buta quitament a nos desinteressar de l’istòria e de la quista principala, que, de tota faiçon, la manca de ligasons e de pregondor de personatges un pauc superficials nos aviá fach semblar banalas, convengudas e un pauc estrangièras a nòstras envejas afiscadas per la primièra partida.

A la lèsta, e demòra un cas d’estudiar dins totas las escòlas de tòca-maneta (las de videojòc, pas de politica), çò qu’era volgut coma novedor es mancat, en general, e çò que participa de mecanicas de jòc ja vistas alhors es apregondit, trabalhat e interessant, pro per servar çaquelà al jòc un interés de notar, es juste domatge que la presa de riscas, que podèm saludar, se transforme pas en pepitas. E me semblan que los desvolopaires an plan sentit qu’èran passats a costat de lor subjècte, qu’ensajan de contunhar de far viure lo jòc e de tornar lançar d’interès en i apondent regularament de contengut adicional… pagant en general, i a pas de pichon profièch !

Sus aquò vos daissi, i a mon chocobo qu’es en revision dels 5000km al garatge, lo me cal passar prene avant que tampen.

Tòca-Maneta 63 – Dragon Quest Bastidors

Dragon Quests Builders Banner

Chaspaires de maneta, picanhaires de botons, balhaires de jòia a stick e esportius de canapè, adiussiatz !

L’es una seria de vidèojòcs plan longa ja, de RPG venguts del Japon, colorats, complets, amb un fum de quistas de complir dins un environament heroic-fantasy coerent, enriquesit a cada episòdi.

Arribats a n’aquel punt, sèm fin finala pas plan avançats. Los que pensavan a la seria Final Fantasy me devon un còp a beure, caliá pas jogar ! Non, uèi anam parlar d’una autra seria, benleu un pauc mens coneguda en França e en Euròpa, mas que capitèt pertant d’arribar en plena forma als 30 ans d’existéncia : Dragon Quest.

Trenta ans de vida per una seria coma Dragon Quest, aquò representa per ara 11 jòcs principals, aital numerotats, mas tanben un fum de jòcs parallèls, mai d’un detzenat tanben, demest los quals Dragon Quest Monsters o Dragon Quest Heroes. E tot aquò sens parlar de las adaptacions en mangàs e animes, los dessenhs animats japoneses, e d’una brava quantitat de produches derivats. Cal dire que visualament, la seria s’i prèsta plan, amb la participacion d’un dels dessinators los mai coneguts de l’arquipèl : Akira Toriyama, lo papà de Dragon Ball.

DRAGON QUEST BUILDERS_20170529235942

Una vila pichona, bastida a la lèsta. E es ja pas mal !

Es d’un d’aqueles jòcs un pauc a despart qu’anam parlar, un dels mai recents tanben : Dragon Quest Builders. Tre l’anóncia d’aquel jòc, e la difusion dels primièrs imatges, es la prensa especializada tota que s’escridèt : « Es Minecraft ! » tant èra visibla la semblança amb aquel jòc de construccion cubic e d’una libertat quasi totala. De fach, los creators de Dragon Quest Builders, lo famós estudiò Square Enix en l’ocuréncia, amaguèron pas l’influéncia d’un jòc a succès que revolucionèt lo vidèo jòc a sa sortida i a un parelh d’annadas. Mas luènh d’una vulgara còpia coma s’en vei passar encara regularament, çò que nos perpausan es pertant plan un Dragon Quest, amb una part, bèla, d’omenatge a Minecraft, e l’integracion de dinamica de jòc qu’an sauput comprene, integrar, adaptar, e, de còps, subrepassar.

DRAGON QUEST BUILDERS_20170505004550

Cada capitol se clava amb un combat epic contra lo boss de la zòna.

Coma totes los Dragon Quest sortits darrierament, Builders es ipèr-colorat, amb l’utilizacion de formas redondas e carradas marcadas, tipicas del mangà, que li dona un costat enfantin. Enfantin l’es tanben dins son scenariò, d’una simplicitat e d’una leugieretat ferotjas, e dins sos sistèmis de jòc, accessibles en un ren de temps. S’es accessible ne daissa pertant pas d’èsser exigent se cal, mas sovent serà al jogaire de decidir se se vòl complicar la vida o se daissar portar pel fun integral e decomplexat vendut pel jòc.

DRAGON QUEST BUILDERS_20170504232641

Quand disi qu’es falsament enfantin…

De Minecraft, Builders recupera la combinason minatge-fargatge-construccion, es a dire que vos cal cargar lo martèu per anar recoltar de ressorsas per las transformar en fusta, bricas, teulas, puei vos poder bastir un ostal-doç-ostal personalizat. Mas tot lo demai es de Dragon Quest, a començar pel bestiari e totes sos mostres a l’encòp polidonets e agressius, sa mitologia, sos personatges plan tipats, e una basa scenaristica que justifica que siatz obligats de bastir, çò que Minecraft daissava completament de caire. Aquí, en seguida de la presa de poder brutala del missant Lordragon, qu’espetèt totas las construccions umanas, jogatz un eròi qu’es lo sol a aver la competéncia de bastir de causas, lo poder quitament, e lo sol a comprene coma aquò vira. De fach, lo sol a saber legir un plan d’arquitècte, diriái, mas es vertat que jos un regime faissista l’educacion es jamai tròp una prioritat…

Plan mai simple a prene en man que Minecraft, Dragon Quest Builders permet de far gaireben tant de causas, en aprofiechar del jòc coma d’una nauc de sabla giganta, e en i apondent una mini-trama scenaristica, una necessitat de l’exploracion mai prononciada, una gestion de personatge plan mai tipada RPG japonés e la possibilitat d’utilizar de guidas per la construccion, istòria de pas èsser tocat pel sindròma de la pagina blanca en mòda « mèrda, sabi pas de qué bastir » coma podiá èsser lo cas dins Minecraft. Sens èsser revolucionari nimai zo pretendre a cap de moment, Dragon Quest Builders es plasent e agradiu, sens presa de cap e amb juste çò que cal de libertat per los qu’aimon las règlas mas pas tròp tanpauc.

Sus aquò vos daissi, i a mon amassada dels vidèoludistas centristas japonofiles e pasmens anonimes que comença.

DRAGON QUEST BUILDERS_20170504225536Evaluacion Dragon Quest Builders