Tòca-maneta 29 – Sodards Desconeguts

Soldats Inconnus ban

Chaspaires de maneta, picanhaires de botons, balhaires de jòia a stick e esportius de canapè, adiussiatz !

Soldats Inconnus : Mémoires de la Grande Guerre_20140621103844

Quora, quasi tre la debuta, vos trobatz a cargar solet amb lo viech e lo cotèl, vesètz que i a quicòm que truca…

Ah, la guèrra ! Se ne caliá causir una, fariái pensi coma tonton Jòrdi, e prendriái aquela de 14-18. Sonque per çò que aimi pas far coma tot lo monde e que foguèt totjorn dins l’ombra de la Seconda, que venguèt après, que ne foguèt, o sabèm ara, la consequéncia, mas totas doás foguèron plan diferentas ça que là. Al reiaume dels videojòcs, coma dins lo cinèma, patiguèrem totjorn d’una subre-representacion de la Seconda Guèrra Mondiala, alara que la primièra constituís pertant un episòdi-carnièra de l’Istòria, que modifiquèt en pregondor lo paisatge social de l’epòca, los occitans ne sabon quicòm. Alara, quora, luènh de la tièrassa de jòcs ont cal mitralhar del nazi en coa-l’i sèga e l’i ressèga, qualqu’un nos ven perpausar un jòc, desvolopat de biais independent al dintre d’un grand estudiò, que tracha de la Granda Guèrra e que, en mai, beneficièt del sagèl e del sosten de la Mission del Centenari, avèm de bonas rasons de nos mostrar curioses. Es puslèu, me sembla, un gatge de qualitat editoriala e de seriós, pauc de risc aquí de veire sortir de peluts zòmbis de las trencadas, o de se botar dins la pèl d’un GI american musculós cargat d’anar tuar Adolf Hitler dins son batalhon per l’empachar de provocar la guèrra mondiala seguenta.

Soldats Inconnus Action

Pas de dialòg, aqui tot es dich amb de bulas de BD e d’onomatopèias pintorescas.

Non, dins Soldats Inconnus : Mémoires de la Grande Guerre l’istòria es la pichona, aquela que servís de clau per la granda e lo contèxte favorisa aquela apròcha. En 1914, dins una bòria de Saint-Mihiel, vilatge de la Mòsa, que serà puèi al còr d’una batalha ferotja, Maria, e son nenon Victòr, viu amb son paire Emila e son òme, Karl. Problèma : Karl es alemand. E quitament s’una familha de paisans coma aquesta sembla gaire al corrent de çò que se passa de pel monde, la guèrra vendrà lèu son obligacion e son quotidian. Karl es emenat, per se batre pels alemands, puèi pauc de temps après, es Emile qu’es apelat, per França. Encontrarà lèu un volontari american, un negre de Loisiana, Franckie, puèi Anna, una infirmièra bèlga e enfin Walt, un gós secorista. Totes aqueles personatges s’entrecrotzaràn dins una bèla part dels eveniments que faguèron la Granda Guèrra : la Sòma, Doaumont, Vimí, Verdun, la Marna, lo Camin de las Damas… Lo jòc, malgrat, o gràcias, a una estetica completament benda dessenhada (i reconeissèm de còps que i a lo trach de Tardi, Larcenet o d’autres de la novèla bd francesa) e un gameplay simplàs mas pasmens agradiu (una alternança de plata-forma e d’enigmas), capita de mostrar la guèrra de 14 dins sa realitat, amb un soènh del detalh (per exemple lo cambiament de color de l’unifòrme francés a un moment de la guèrra), la possibilitat de recuperar d’objèctes tipics de la periòda, acompanhats de nòtas explicativas sus la vita dels soldats, las invencions militàrias que passèron puèi dins lo civil, los principals elements contextuals…

Soldats Inconnus Encyclopédie

Qualquas linhas, una fòto colorizada per la rendre actuala. Es pas complicat d’aprene de causas en jòc !

Tot aquò fa pas un jòc educatiu, demòra un jòc, emai siá simple dins son apròcha e bòte lo jogaire mai que mai en pausicion d’espectator dels eveniments, pasmens tenèm benlèu aquí un ensai capitat de cap a un novèl genre, de videojòcs ludò-documentaris. Un genre que preferís l’emocion a l’espectacle, e al maniqueisme. Aquí, los bons son pas los franceses e los missants los alemands. De responsables calucs dels masèls de las trencadas, n’i a dels dos costats, dins los rengs dels oficièrs. Çò que vesèm, nosautres, es a qual punt los que son en bas de l’escala an poscut patir d’aquelas folias, obligats d’obesir a d’òrdres dessenats dins una guèrra que comprenián pas, al risc d’èsser fusilhats per l’exemple. Una pichona remarca en passant : a despart d’un narrator, l’actor Marc Cassot, que fa lo ligam entre los episòdis, lo jòc es mut. Enfin, pas completament, que los personatges de totas las nacionalitats que vesèm passar s’exprimisson dins un gromelòt que repren la prosodia de cada lenga. E ausir los gendarmas franceses nhirgonhargar en rotlar las « r », amb los accents tonics de l’epòca a una sabor rara, amusanta e tendra a l’encòp…

Sus aquò vos daissi, vos podriái contar cossí los tolosencs inventèron las atacas al gaz dins las trencadas après un caçolet cargat un miègjorn de 14, mas serà per un autre còp !

Soldats Inconnus FinEvaluacion Soldats Inconnus

Save the Kakapo

Don't Save The Queen Save The Kakapo

Lo kakapo es una de las bèstias que mai m’agradan del monde sancèr. Es un papagai de Nòva Zelanda qu’a de particularitats plan colhas, coma aquela de pas poder volar (es tròp pesuc per çò que sos òsses son plens), de pas èsser tròp polit (son plumatge es vèrd mèrda d’auca amb de plumassas jaunas e negras e un bèc que sembla un pauc un viech), d’ensajar de s’amistosar amb tot çò que passa, predators tanben, e de voler a tota fòrça bicar tot çò que passa, predators tanben encara un còp. Per contra, per se reproduire es un sistèmi tant complicat (li cal manjar d’una frucha especiala, èsser dins de bonas dispausicions fisicas e mentalas, èsser al bon endrech…) que lo kakapo es a l’ora d’ara menaçat grèu, a tal punt que ne demòra pas que 126 especimens, totes chafrats d’un pichon nom per la comunautat de scientifics que los susvelhan dins de reservas fachas exprès per eles. Ai doncas decidit, per la simpatia qu’ai per aquel aucèl, de m’engatjar dins la lucha per salvar los kakapos e perpausi doncas primièr aquel visual, d’estampar coma se dèu sus una kakamiseta.

Hi, dear kiwi friends ! This design from Occitany and the PPP (País Polit dels Potonors, aka Nice Country for Care Bears) assures you of my total support in the battle for the protection of the Kakapo. A few researches about this bird made me think of how it was so useless and, from then, so essential. Feel free to use this image, print it on shirts or else…

Save the Kakapo ! / Salvatz lo Kakapo !

Lenny Crabista

Lenny Crabista

Ai capitat de desvirar la cobèrta de l’album de Lenny Kravitz quasiment lo jorn de sa sortida. Es aquò la reactivitat ! Aquò dich, vos desconselhi de lo crompar, ja perque m’agrada pas Lenny Kravitz a la basa (fa un pauc son quèquè a se prene per un rockaire) mas en mai Lenny que jòga de pel de cabra mòrta…

Tòca-Maneta 28 – Empapaout There

Out There Banner

Chaspaires de maneta, picanhaires de botons, balhaires de jòia a stick e esportius de canapè, adiussiatz !

Es pro rare dins lo videojòc d’aver accès a las colissas, sovent barradas a còps de clausas de confidencialitat que tènon per contracte los participants a l’elaboracion d’un jòc, çò qu’es un pauc frustrant per los que, coma ieu, tròban que la melhora partida d’un DVD es lo making-of e aiman plan saber cossí las causas son fachas, coma aimam saber çò que i a dins nòstre sieta. E pertant, aquò pòt provocar un fum d’efièches positius de desvelar lo mistèri de la fabricacion. Ten, prenètz ieu, per exemple, auriai jamai descobèrt e jogat a Out There s’èri pas tombat per azard sul Twitter, puèi sul blòg de FibreTigre, creator, scenarista e game designer d’un jòc fach a gaire mai de dos e que l’elaboracion ne foguèt contada etapa per etapa. Enfin, disi azard, mas pensi per de bon que de azard n’i a pas gaire dins aquel monde, e es un pauc la filosofia de FibreTigre e de son jòc d’alhors.

Out There Planètes

I a mai d’un tipe de planèta. E las colors son importantas, determina çò qu’i trobaretz…

E es una question scientifica casiment qu’es pausada sus la plaça de l’azard dins Out There. M’expliqui : aquò se passa al sègle 22, quora las ressorças sus Tèrra son casiment agotadas. En seguida d’un viatge minièr de rotina sus Jupitèr, vos desrevelhètz de la criogenizacion a las confinhas de l’univèrs desconegut. Tot lo perpaus es de tornar trobar un camin entre las estelas cap al vòstre monde e, evidentament, l’espaci fa pas de present als espacionautas perduts. L’azard, o puslèu una part d’aleatòri, dintra en jòc tre la debuta, dins la reparticion de las estelas, e de las planetas que gravitan a l’entorn, que serà diferenta a cada partida. E de partida ne faretz mai d’una, ai dich que l’espaci fasiá pas de present, e sovent se podrà constatar. Avètz totjorn de susvelhar los indicators, de carburant e d’oxigèn, l’estat del vaissèl, comptar sus l’astre de trobar d’astres justament, ont podretz cavar, minar, sondar per tornar far lo plen de tot e poder contunhar vòstra rota.

Out There Vue Vaisseau

Amb una plaça limitada dins lo vaissèl, las causas venon lèu complicadas…

Mas una marrida causida, una error de trajectòria o l’arribada dins un sistèmi paure en ressorças significarà plan sovent una mòrt dolorosa, e doncas la fin totala de la partida. Seretz bon per tornar començar de la debuta ! Es clar que lo jòc perdona pas e es efectivament dificile per aquò. Mas de frustracion a pèrdre n’i a pas, tant cada mòrt passada pòt aprene de causas per se melhorar lo còp d’après. E de frustracion n’i a pas tanpauc per çò que totjorn lo jòc fa sentir que, dins l’immensitat de l’Univèrs, sètz pas grand-causa, e que, s’avètz una part de responsabilitat dins çò qu’arriba, i a de causas gigantas que vos depassan e per las qualas representaretz jamai mai qu’una formiga. Contemplatiu, lent de còps que i a, inteligent suls rapòrts a l’infiniment grand, la plaça de l’òme dins l’univèrs, la vita e la mòrt, Out There buta a desplegar de tresòrs de paciéncia, a prene lo temps de comprene qualas son las règlas que regisson l’univèrs per melhor las desvirar e contornar la part d’aleatòri que fa vòstre camin. Vos rendretz compte pauc a pauc que l’azard es una donada pro teorica, e que lo quite univèrs se pòt plegar, replegar e desplegar segon d’autras logicas.

Out There Dialogue

A fòrça, aprenètz de mots en alien. E a la debuta, es complicat de comprene çò que vòlon dire…

Sentissèm fòrça dins tot aquò l’influéncia de la ficcion interactiva, de la mena « Un livre dont vous êtes le héros » e la part, notadament, d’aleatòri mestrejat e de falsa dificultat que tenon mai que mai a las causidas que faretz e aquelas que faretz pas. FibreTigre se ditz d’alhors plan influençat per aquestes libres, e aquò se retròba dins son escritura, facha de refleccions metafisicas absurdas o pregondas, tintadas d’umor, e la progression pas per pas, ancianament pagina per pagina, e tablèu per tablèu (que correspondon aquí a cada cambiament de sistèmi solar). E es puslèu gratifiant de descobrir de causas, d’aprene de novelas tecnologias, d’aprene tanben a comunicar amb de civilizacions aliens pauc a pauc, mot per mot, en estudiant la sintaxa de lors frasas, lor vocabulari, lors besonhs, per finalament capitar d’escambiar de causas amb eles que seràn utilas per contunhar l’aventura, sens que jamai se pause, coma dins d’autres jòcs, la question de se batre o pas. Contemplatiu e fin, ai dich !

Sus aquò vos daissi, me cal negociar amb lo pòple Gruxmten una tona de fèr e un litre de sens plomb per poder quitar lor planèta poirrida sens i crebar coma una gròssa mèrda en combi espaciala. La metafisica serà per lo còp d’après, primièr, la fisica elementària !

Out There ban panoramaEvaluacion Out There

Tòca-Maneta 27 – Child of Rhyme

Child of Light Banner

Chaspaires de maneta, picanhaires de botons, balhaires de jòia a stick e esportius de canapè, adiussiatz !

Dròlla, jai-te jos la cobèrta
Te vau contar una istòria
De Lemurià, un reiaume en pèrta
E d’una filha facha per la glòria

Child-of-Light Dialogue

Viatjatz amb una mena de Grammar Nazi, que corregis quora la rima tomba pas juste…

E òc-es, una intrò rimada, amb a pauc près lo bon nombre de pès (ne damandatz pas tròp), aquò cambia per una cronica videojòcs ont sovent l’ambient es mai a basa de borrins gorrins e d’escopetassas ! E aital comença Child of Light, una pichona meravilha espelida i a gaire, a mitat camin entre novèutats e convencions. E la primièra novèutat es aquela qu’ai daissada entreveire : lo jòc tot es…en rima ! Un fach rare, per pas dire inedich dins un videojòc. Rasseguratz-vos, pas besonh de jogar a Child of Light amb la Pleada a costat per èsser segur de tot sasir de las referéncias poeticas, que de referéncias n’i a pas, e la lenga n’es pas tanpauc mai complicada qu’aquò, la versificacion es pas aquí que per adobar la forma d’un jòc per alhors fòrça poetic e oniric dins sos grafismes e son istòria. Lo jòc comença doncas sus aquestes vèrses que me soi fach cagar a vos revirar en occitan en gardant la rima (de còps que i a cronicaire geek es un trabalh insopçonable), e comença a la cort d’Àustria, ont la filha del Duc, Aurora, l’eroina, malauta, morís. E òc, crèba. Aital, a la debuta del jòc. E vos juri qu’ai pas encara apuejat sus un sol boton !

Child of Light Arbre

Entre ombra e lutz, coma o ditz son nom, Child of Light es çò que se fa de mai polit.

Mas la mòrt sembla pas èsser la fin dins aquel monde, e Aurora se desrevelha a Lemurià, un pais imaginari poplat de bèstias inquietantas e de pichons companhs risolièrs e ont los paisatges varian del panoramà a copar lo buf a de combas sornas. D’aquí, Aurora aurà pas qu’un objectiu : comprene çò que s’i passa dins aquel monde e ne sortir, per tornar trobar son paire que se fa de lagui. Lèu, aprendrà a volar, çò que li permetrà, e permetrà al jogaire, de se daissar portar de tablèu en tablèu, vist que cada decòr es una vertadièra tèla dessenhada a la man, de viatjar de pel monde per ne descobrir las miraudias, encontrar los folclorics estatjants, que van del palhassa depressiu a la mirga comerçanta, en passant per un nan amb de problèmas capillars aborius e segurament una dependéncia a l’èrba. E, evidentament, de mostres d’en pertot, gessits de contes del monde sàncer o de mitologias divèrsas. L’ambient conte e feeric es omnipresent, dins la narracion, rimada l’avèm dich, lo scenariò, lo debanament de l’aventura, lo grafisme, e tanben, per far lo torn, dins la musica, de plan polidas melodias al pianò compausadas per Coeur de Pirate, que sabiái pas poder tant aimar quora a pas besonh de cantar.

Child of Light Combat

Una vista en combat. Qualquas aisinas a mestrejar, mas pas de complexitat.

A despart d’aquò, lo jòc es pro classic, fòrça classic, benlèu tròp classic, es basicament un jòc de ròtle al torn per torn, pas gaire dificile, e amb pauc d’innovacions, mas pasmens agradiu de jogar, amb un bon ritme e la possibilitat d’utilizar sa luciòla de companhia del temps que l’adversari es a jogar, per l’esbleugir, se sonhar… Mas bon, es pas aquí que caldrà cercar lo costat refrescant del jòc, mai dins son ambient finament talhat, amb una precision absoluda, que capita pas jamai de far oblidar que, se se tracha d’un jòc independent, sortís quand mema dels gigantasses estudiòs d’Ubisoft Montreal, que nos avián acostumats a de mai gròssas produccions. Un paradòxe, joslevat per maites jogaires qu’i an vist, a l’ora del succès de pichons jòcs independents, un biais interessat per un gròs estudiò de panar una part del mercat. Cinisme, ambicion dessenada o set d’argent, saurem pas, e en tot cas pas res de tot aquò levarà sas qualitats pregondas a aquel jòc, que capita, fach rare encara un còp, de far s’estacar lo public a un personatge feminin actiu dins un monde a paritat ont los estereòtipes òmes-femnas existisson casiment pas, çò que foguèt relevat per la branca la mai feminista de las jogairitz, amb rason. Sonque per aquò, Child of Light val lo còp. E los que son pas contents auràn pas qu’a tornar se segar davant Call of Duty, non mas…

Child of Light banEvaluacion Child of Light